Listeria tijdens de zwangerschap

Listeria monocytogenes is een bacterie die zowat overal terug te vinden is: in de bodem, in het grondwater, op planten en helaas dus ook in onze voeding. Listeria veroorzaakt listeriose, een infectieziekte die mogelijk tot een miskraam kan leiden.

Listeria is ongevaarlijk voor gezonde volwassenen, het immuunsysteem kan de bacterie vrijwel onmiddelijk bedwingen. Toch moet je tijdens de zwangerschap extra opletten, want zwangere vrouwen hebben ongeveer 20 keer meer kans om listeriose op te lopen dan een gezonde volwassene.
Dit komt door hormonale veranderingen tijdens de zwangerschap die maken dat je lichaam kwetsbaarder is voor infecties.

Listeria is één van verschillende bacteriën en virussen waarmee je besmetting tijdens de zwangerschap moet voorkomen. Dus Listeria monocytogenes is niet de enige boosdoener…

  • CMV, voluit Cytomegalovirus, is één van de belangrijkste oorzaken van niet-erfelijke doofheid en mentale handicaps.
  • Toxoplasma gondii veroorzaakt de kattenziekte of toxoplasmose. Toxoplasmose kan ernstige mentale achterstand, oogafwijkingen en zelfs een miskraam veroorzaken.
  • Rubella of rode hond komt dankzij een goed vaccinatieprogramma steeds minder voor. Rode hond tijdens de zwangerschap vormt een ernstig risico op onder andere doofheid en mentale achterstand.
Een aantal ernstige infectieziektes zoals HIV (AIDS) en Hepatitis vormen uiteraard ook een risico voor het ongeboren kind. Tijdens de zwangerschap is dus zeker voorkomen beter dan genezen.

Besmetting met Listeria vermijden

Besmetting bij de mens gebeurt meestal via de voeding. Om dit te voorkomen tijdens de zwangerschap kan je dus maar beter weten in welke voedingsmiddelen Listeria frequent voorkomt en in welke omstandigheden de bacterie goed groeit.

Rauwe melk en afgeleide (zuivel)producten zitten in de hoogste risico categorie, vermijdt dus ongepasteuriseerde melk of producten zoals boter, kaas die bereid werden op basis van rauwe melk. Meestal staat op het etiket aangegeven of het product op basis van rauwe melk of gepasteuriseerde melk werd bereid. Ook rauw vlees, rauwe vis en onvoldoende gewassen rauwe groenten vermijd je beter.

Listeria kan goed groeien bij koelkast temperaturen, bewaar risico producten daarom niet te lang in de koelkast en laat tijdens de zwangerschap de etensresten van de dag voordien voor de andere gezinsleden.

Enkele tips om listeriose tijdens de zwangerschap te voorkomen:

  • Bij pasteurisatie worden alle bacteriën, ook Listeria, gedood. Gebruik tijdens de zwangerschap daarom enkel zuivelproducten op basis van gepasteuriseerde melk. Producten die vermelden dat ze bereid werden op basis van rauwe melk of in het Frans ‘au lait cru’ kan je maar beter vermijden.
  • Eet geen schaaldieren, rauw vlees of rauwe vis.
  • Groenten en fruit bewaar je na het snijden niet te lang in de koelkast, de Listeria bacterie vermenigvuldigt zich dan razendsnel. Zorg dat groenten en fruit goed gewassen zijn, en nuttig ze kort na het opsnijden. Vermijdt rauwkost op restaurant of op plaatsen waar je niet zeker bent dat groenten voldoende gewassen en correct bewaard zijn.
  • Tijdens de zwangerschap eet je maar beter geen opgewarmde restjes van de dag voordien.
  • Was regelmatig je handen tijdens het koken.
listeria

Gebruik tijdens de zwangerschap enkel zuivelproducten op basis van gepasteuriseerde melk.

En wat als ik toch besmet wordt?

In de meeste gevallen zal Listeria onmiddelijk overwonnen worden door je immuunsysteem lang voor de bacterie je kindje kan bereiken. Wanneer je tijdens de zwangerschap griepachtige klachten, hoofdpijn, buikpijn of duizeligheid ervaart dan kan dit wijzen op listeriose. Je neemt dan best contact op met de huisarts, een bloedonderzoek kan uitwijzen of je besmet bent met Listeria. Behandeling is mogelijk met antibiotica, deze helpt ook overdracht naar het kind voorkomen.

Ook indien je zelf geen symptomen ervaart kan Listeria via de placenta naar de foetus worden overgedragen, er is dan een risico op miskraam of overlijden van de foetus.

« | »

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *